मकवानपुर । राष्ट्रिय गौरवको आयोजना काठमाडौं–तराई/मधेश द्रुतमार्ग (फास्ट ट्र्याक) निर्माण सुरु भएको ८ वर्ष बितिसक्दा पनि भौतिक प्रगति सुस्त देखिएको छ। २०७४ वैशाखदेखि नेपाली सेनाको व्यवस्थापनमा निर्माण थालिएको यस आयोजनाको प्रगति हालसम्म ४५.१६ प्रतिशत मात्र छ ।
सेनाले भने विस्तृत परियोजना रिपोर्ट (डीपीआर) संशोधन र ठेक्का प्रक्रियामा भएको ढिलाइले गर्दा फिल्डमा काम सुरु गरेको ४ वर्ष ८ महिना मात्र भएको दाबी गरेको छ । भौगोलिक कठिनाइ र सुरुङ पूर्वाधार थप्नुपर्ने बाध्यताले लक्ष्य अनुसार प्रगति हुन नसकेको आयोजनाको जिकिर छ ।
आयोजनाको वर्तमान अवस्था: एक झलक
| विवरण | तथ्याङ्क |
| कुल दूरी | ७०.९७७ किमि |
| समग्र भौतिक प्रगति | ४५.१६ % |
| हालसम्मको खर्च | ८२ अर्ब ९७ करोड रुपैयाँ |
| कुल अनुमानित लागत | २ खर्ब ११ अर्ब ९३ करोड |
| सम्पन्न गर्नुपर्ने लक्ष्य | चैत २०८३ सम्म |
सुरुङ र पुल निर्माणको प्रगति
द्रुतमार्गमा विशेष प्रकृतिका ८९ वटा पुलमध्ये १३ वटाको निर्माण सम्पन्न भएको छ। मकवानपुरको धेद्रे र लेनडाँडामा ८२ मिटर अग्ला भव्य पुलहरू निर्माण गरिएका छन्, जसले धेरैको ध्यान तानेको छ।
सुरुङतर्फको अवस्था यस्तो छ:
धेद्रे र लेनडाँडा सुरुङ: फिनिसिङको काम भइरहेको।
महादेवटार सुरुङ (३,४५५ मि): ७० प्रतिशत खन्ने काम सम्पन्न, असारसम्म ‘ब्रेक थ्रु’ गर्ने तयारी ।
चन्द्राम भीर सुरुङ: ३१५ मिटर खनिएको ।
खोकना खण्ड: अझै सुल्झिएन गाँठो
आयोजनाको प्रस्थान बिन्दु मानिएको ललितपुरको खोकना खण्डमा ६.५ किमि क्षेत्रमा जग्गा मुआब्जा र सांस्कृतिक सम्पदाको विवाद अझै कायम छ। मंगलबार प्रधानमन्त्री सुशीला कार्कीले स्थलगत निरीक्षण गर्दै स्थानीयको माग सम्बोधन गर्न र आवश्यक परे रेखांकन (Zero Point) समेत परिवर्तन गर्न निर्देशन दिनुभएको छ ।
आयोजनाका अनुसार खोकना क्षेत्रमा १३६ रोपनी व्यक्तिगत जग्गा र १४ रोपनी गुठीको जग्गा अधिग्रहण हुन बाँकी छ। स्थानीयले सांस्कृतिक सम्पदा मासिने भन्दै विरोध जनाउँदै आएका छन् ।
विकल्पहरूको खोजी
पुल्चोक इन्जिनियरिङ क्याम्पसका विज्ञहरूले बुङमती वा डुकुछापलाई सुरु बिन्दु बनाएर बागमती करिडोर प्रयोग गर्न सकिने विकल्पहरू सुझाएका छन् । तर, रक्षा र भौतिक पूर्वाधार मन्त्रालयले यसबारे ठोस निर्णय लिन सकेका छैनन् ।
के समयमै सकिएला ?
सैनिक प्रवक्ता एवं सहायक रथी राजाराम बस्नेतले २०८३ चैत मसान्तभित्र काम सक्ने प्रतिबद्धता जनाए पनि हालको गति हेर्दा चुनौतीपूर्ण देखिन्छ । आयोजनाले भने ठूला पुल र सुरुङको काम सकिनासाथ समग्र प्रगति ह्वात्तै बढ्ने दाबी गरेको छ। ७१ किलोमिटरको यो सडक बनेपछि काठमाडौंबाट निजगढ १ घण्टामै पुग्न सकिनेछ ।